Theo thống kê của BHXH Việt Nam, đến hết tháng 10-2020, tổng số tiền nợ BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) gần 20.000 tỉ đồng (bằng 4,93% số phải thu và tăng 0,8% so với cùng kỳ năm 2019).

Hiện nay, biện pháp chế tài xử lý hành vi trốn đóng, cố tình chây ì BHXH đã có nhưng công tác triển khai còn nhiều vướng mắc. Đến nay đã có gần 40 tỉnh, thành thực hiện việc kiến nghị khởi tố hành vi vi phạm pháp luật lĩnh vực BHXH, BHYT, BHTN của khoảng 70 đơn vị, doanh nghiệp (DN) đến cơ quan công an. Tuy nhiên, có rất ít vụ việc được khởi tố do chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Bên cạnh đó, BHXH các tỉnh, TP vẫn còn lúng túng trong việc xác định hành vi nào có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự để kiến nghị khởi tố, đặc biệt chưa có hướng dẫn cụ thể như thế nào là hành vi gian dối hoặc thủ đoạn khác, do đó khó khăn cho việc áp dụng pháp luật.

Công nhân một doanh nghiệp tại quận 12, TP HCM khốn đốn khi bị nợ BHXH.Ảnh: MAI CHI

Với tổng số tiền nợ BHXH, BHYT, BHTN chiếm 5,5% số phải thu, BHXH Việt Nam yêu cầu BHXH các tỉnh, thành cần thực hiện một số giải pháp cấp bách: Tăng cường thanh tra chuyên ngành đột xuất, xử phạt vi phạm hành chính đối với DN nợ từ 3 tháng trở lên, đơn vị chưa đóng hoặc đóng chưa đầy đủ cho người lao động; công khai DN nợ đọng trên các phương tiện truyền thông đại chúng; kiên quyết chuyển hồ sơ sang cơ quan công an để xử lý đối với các DN cố tình vi phạm pháp luật BHXH, BHYT, BHTN.